• 0 Watervogeltellingen NL - 2019-12

    In deze nieuwsbrief: Ganzen & zwanen: opnieuw trage start winterseizoen ganzen De Goudplevier-blues Slaapplaatsen: goede ganzentelling Waddenzee Wulpen, Bergeenden, Bontbekplevier en ‘krenten’ in september. https://www.sovon.nl/nl/publicaties/nieuwsbrief-watervogeltellingen-nederland-december-2019

  • 1 Meerkoet: Verguisde vogel

    Ik ben op een missie om alle 64 soorten vogels van het Bentwoud te herkennen en te leren kennen. Met mijn basiskennis over vogels trek ik zoveel mogelijk dit nieuwe natuurgebied in om mijn kennis over vogels te vergroten. Een deel van de vogels die leven in het Bentwoud ken ik waarschijnlijk al, maar het merendeel zijn voor mij onbekende soorten die ik ook niet meteen zal herkennen. Het wordt voor mij als beginnend vogelaar een hele uitdaging. Dus laat ik makkelijk beginnen. Met de meerkoet. Hoewel die meerkoet dus niet door iedereen makkelijk wordt gevonden. Deze, door de vogelbescherming als roetgrijs beschreven vogel, wordt nogal eens verward met het waterhoen. Maar de snavelkleuren moeten zelfs beginners als ik op het juiste pad brengen. Die van het waterhoen is rood met een gele punt en die van de meerkoet opvallend wit. Een heel boek Terwijl ik nadacht over de eerste vogelsoort voor dit blog vroeg ik me af of ik echt een heel blog zou gaan volpennen over de meerkoet. Wat valt er over te zeggen? Hij is zwart en hij dobbert in het water tenzij hij aan het vechten is, wat meerkoeten aan de lopende band lijken te doen. Toen ik echter op Texel op vakantie was, ontdekte ik in het Vogelinformatiecentrum opeens een heel boek over de meerkoet. Een heel boek? Ik kocht het meteen want tja, dit ging over een vogel die je overal tegenkomt, zeker niet alleen in het Bentwoud waar je er in elk slootje wel een paar ziet. Als ik een echte vogelaar wil worden dan kan ik wellicht het best beginnen met deze zeer algemene vogel. Het boek van Remco Daalder heeft mijn kijk op meerkoeten niet wezenlijk veranderd. Ik blijf het chagrijnige, kort aangebonden vogels vinden, de hooligans onder de vogels die fanatiek met hun snavel naar andere vogels pikken gewoon omdat het kan. Maar toch zit er meer in zo’n meerkoet dan je op het eerste gezicht denkt. Succesvolle vogel Die meerkoeten zijn ontzettend succesvol. Aan de andere kant van de wereld leven ze ook. Ze zijn eigenlijk bijna overal. Het feit dat ze op diverse continenten kunnen overleven zegt wel wat over hun aanpassingsvermogen en daar moet je toch bewondering voor hebben. Wat ik niet wist is dat de meerkoeten die je in de winter in onze sloten ziet zwemmen niet persé dezelfde hoeven te zijn als die je in de zomer hun territorium ziet verdedigen. Wij krijgen in de winter bezoek van meerkoeten uit het noordoosten terwijl een aantal van onze vogels richting Spanje en Portugal vertrekken. En meerkoeten vechten niet met alles wat toevallig voorbij zwemt. Ze weten wie ze wel aan kunnen vallen en wie niet. Vriendje van de meerkoet Van de zomer fietste ik door het Bentwoud en toen zag ik een meerkoet gebroederlijk (of gezusterlijk) naast een fuut broeden. Visioenen van dode futenjongen drijvend in het water, lek gepikt door de meerkoet, drongen zich meteen aan me op. Maar een paar meter verder zag ik eenzelfde tafereel. Dat kon toch geen toeval zijn? Meerkoeten dulden toch niemand in hun territorium? Maar, en dit leuke weetje komt uit het boek van Remco Daalder, futen dus wel. Ten eerste eten futen ander voedsel en zijn het dus geen echte concurrenten en ten tweede zijn meerkoeten bedacht op de scherpe snavel van de fuut, een gevaarlijke dolk waarmee hij van onder water uit een aanval doet op de kwetsbare buik  van de meerkoet. Tja, die futen, die kun je maar beter te vriend houden. Verder onderhoudt de meerkoet niet echt nauwe vriendschapsbanden, ook niet met mij. Je kan er niet omheen, maar gek genoeg vraag ik me ook wel eens af of ik ze zou missen als ze er niet zijn. Gelukkig komen we daar voorlopig niet achter, daarvoor doet de meerkoet het veel te goed.

  • 1 Watervogeltellingen VWG - 2019-11

    Bij deze de november-nieuwsbrief m.b.t onze tellingen voor de Sovon in het winterhalfjaar. Dit maal zijn voor 18 van onze 21 gebieden de telgegevens ingevoerd (86 %). Ook nu weer heb ik de leukste, meest bijzondere of grootste aantallen opgenomen in deze brief. Maar eerst nog een paar vergeten leuke waarnemingen van september en oktober t.w. respectievelijk 10 paapjes en 1 koereiger, beide soorten in de Wilck. Koereigers worden nu nog steeds in de ons telgebied omringende polders waargenomen, dus wellicht in de toekomst vaker in ons gebied. November telling De aantallen wintergasten (eenden en ganzen) nemen inmiddels behoorlijk toe. Van de wulp zijn er in Polder Achthoven, Hondsdijkse Polder en Groenendijkse Polder zijn respectievelijk 246, 310 en 370 geteld. De nijlgans was goed vertegenwoordigd in Vlietpolder en Lagenwaardse Polder met respectievelijk 99 en 85 stuks. Grote Canadese gans was prominent aanwezig in de Munnikkenpolder, en Westbroekpolder met 93 en 380 stuks. Van de grauwe gans zijn er 562 geteld in de Munnikkenpolder en1224 in de Grote Polder. Hier ook 95 knobbelzwanen. De smient doet het uiteraard geweldig in de Wilck met 6051 stuks. Ook in deze polder 1850 goudplevieren, 1125 kolganzen  en maar liefst 3650 kieviten. Goudplevieren zaten ook met 600 stuks in de Groenendijkse Polder. Het waterhoen was met respectievelijk 30 en 27 stuks goed vertegenwoordigd in de Doespolder en Hondsdijkse Polder. Tot zover de grotere aantallen. Ook van andere leuke, minder algemene soorten is melding gemaakt. Deels wellicht nog trek. Een slechtvalk in de Wilck. Een grote gele kwikstaart in de Gemenewegse Polder. Een zwarte ruiter in Polder Achthoven. Een havik en een smelleken in de Lagenwaardse Polder. Van de buizerd werden er maar liefst 13 geteld in de Barrepolder. Kramsvogels werden gezien In de Vlietpolder en Barrepolder met 25 en 15 stuks. Koperwieken, hoewel nog in geringe aantallen, werden gezien bij de Zegerplas. 2 stuks. Veldleeuwerik 6 stuks, in Polder Gnephoek. Tot slot, 8 dodaarzen werden waargenomen op de Wijde Aa. Volgende tellling De volgende telling  vindt plaats rond en in het weekend van  zaterdag 14 december en zondag 15 december Met vriendelijke groet, Ton

  • 1 De Jacht is Geopend....

    Klaar voor de start… Al meer dan 20 jaar woon ik in Zoetermeer, een stad waar ik in de loop van die jaren een haat-liefde verhouding mee heb opgebouwd. Ik woon en werk er en het is daarom mijn thuis, maar als ik de natuur in wil dan vertrek ik spoorslags naar gebieden waar ik echt van hou: de Veluwe, Texel en de Oisterwijkse Vennen. Daar haal ik mijn hart op aan al het moois dat de natuur mij te bieden heeft. Als natuurliefhebber moet je niet in Zoetermeer zijn, dat is mijn standpunt altijd geweest. Al van jongs af aan kijk ik naar vogels. Niet altijd even bewust, maar wel met veel plezier. In de winter, als we op vakantie waren op de Veluwe, maakten we een voedertafel en ik herken nu dan ook de meest voorkomende bosvogels. Ook veel voorkomende vogels op het water of in weilanden herken ik wel omdat ik ze op mijn fiets- en wandeltochten vaak zie. Laten we dus zeggen dat ik een bepaalde basiskennis over vogels heb. Vogelaar worden Al jaren heb ik echter de grote wens een echte vogelaar te worden. Zeker als ik weer naar Texel was geweest dan wilde ik niets liever dan al die vierhonderd en nog wat soorten die daar overvliegen herkennen en benoemen. Vol jaloezie keek ik naar de Nico de Hanen van deze wereld die alle geluidjes herkennen en meteen weten wat ze zien en horen. Werk en carrière zogen zoveel energie op dat vogelaar worden vooral een droom bleef. Tot ik, na een pittig jaar, besloot dat het echt tijd werd om het roer om te gooien. Meer naar buiten, minder computerscherm. Meer vogels zelf zien en minder vogels kijken op tv. Maar ja, ik woon nog steeds in Zoetermeer. Geen plek voor een vogelaar. En elke week een eind rijden naar de beroemde vogelplekken zag ik ook niet zitten. Totdat ik, onverwachts, een stukje op tv zag over het Bentwoud. Toen besefte ik dat mijn droom letterlijk om de hoek lag. 64 vogelsoorten In dat stukje op tv vertelde een boswachter van het Bentwoud dat er maar liefst al 64 vogelsoorten zijn neergestreken in dit relatief nieuwe stuk natuur. Want de aanleg van het Bentwoud is pas in 2016 afgerond dus het gebied, vroeger bestaand uit landbouwgrond, is nog heel erg jong. Maar het ontwikkelt zich blijkbaar snel. Opeens was mijn enthousiasme aangewakkerd: 64 vogelsoorten! En dat in een gebied waar ik pal naast woon en waar ik ook bijna dagelijks kom. Zonder nog al te veel acht te slaan op die vogels trouwens. 64 vogelsoorten leren kennen is voor mij als beginnend vogelaar al echt een hele uitdaging. Natuurlijk, een deel zal ik al kennen, maar het kan geen kwaad ze echt bewust te zien en over ze te leren. Dus ik word vogelaar in het Bentwoud en ik ga de komende maanden en jaren mijn kennis eindelijk vergroten. Ik ga de jacht openen op deze 64 soorten. Ik wil ze uiteindelijk allemaal zien en leren kennen. Als ik 64 vogelsoorten herken dan ben ik al aardig op weg om een goede vogelaar te worden vind ik. In mijn blogs neem ik jullie graag mee naar mijn ontdekkingen in het Bentwoud. Zoals gezegd: ik ben een beginnend vogelaar en ik heb weinig kennis. Het plezier en de beleving zal bij mij voorop staan en ik hoop zo anderen enthousiast te maken over wat er daar aan de rand van Zoetermeer allemaal gebeurt op vogelgebied. Lees je mee?

  • 0 Natuurinclusief Bouwen in Zuid-Holland

    In de afgelopen periode hebben we veel gesprekken gevoerd met gemeenten, woningcorporaties en projectontwikkelaars om hen te informeren en enthousiasmeren voor natuurinclusief bouwen. Diverse van hen gaven aan nu ook concreet te gaan kijken hoe ze natuurinclusief bouwen mee kunnen nemen in hun beleid of werkzaamheden. Heel mooi dus en we blijven natuurlijk volgen hoe dit verder loopt en voorzien hen waar nodig van tips en advies.  Werk je zelf bij een gemeente, woningcorporatie, projectontwikkelaar of architectenbureau en wil je je inzetten voor natuurinclusief bouwen of hier meer over weten (of heb je contacten met deze personen)? Laat het ons weten, want we helpen graag! Natuurinclusief bouwen in Rotterdam De Rotterdamse gemeenteraad heeft in 2017 een motie aangenomen waarin het College van B&W wordt opgeroepen om beleidskaders op het gebied van natuurinclusief bouwen op te stellen. Onlangs heeft het College een voorstel gedaan voor de afdoening van deze motie waarbij wordt gekozen voor het stimuleren van natuurinclusief bouwen via een brochure en inspiratiedocument. Hoewel deze documenten best interessant zijn, denken wij dat deze aanpak nog te mager en te vrijblijvend is om natuurinclusief bouwen in Rotterdam echt een impuls te geven. Daarom hebben wij de gemeenteraad opgeroepen om het College te vragen meer werk te maken van de uitvoering van de motie met meer lef en ambities.  Lancering Toolbox Natuurinclusief Bouwen Op 20 november wordt de Toolbox Natuurinclusief Bouwen van Vogelbescherming Nederland gelanceerd tijden het congres Natuurlijk in Overijssel. Professionals die betrokken zijn bij bouwen, renoveren en het ontwikkelen van gebieden krijgen via de Toolbox digitaal praktische handvatten voor meer biodiversiteit in de stad. Meer informatie hierover is te vinden op de website van Vogelbescherming. Inspirerende voorbeelden Een aantal interessante voorbeelden op het gebied van natuurinclusief bouwen in Zuid-Holland werden onder onze aandacht gebracht, dit zijn er enkele daarvan: Biodiversiteit is een belangrijk thema in het beleidsplan duurzaamheid van de gemeente Gorinchem. Daarin zijn bijzondere soorten benoemd die bij de gemeente horen. Bij deze soorten horen ook een aantal van de Zuid-Hollandse Icoonsoorten die in de bebouwde omgeving voorkomen zoals de huismus, gierzwaluw en glassnijder (een libel). Bij de kansen voor biodiversiteit die in dit plan zijn opgenomen, horen ook maatregelen op het gebied van natuurinclusief bouwen zoals groene daken en gevels, het gebruik van inheemse soorten voor openbaar groen en meer groen in de bebouwde omgeving.  De gemeente Den Haag heeft samen met een aantal woningcorporaties een soortmanagementplan (SMP) opgesteld. Dit SMP is gericht op de huismus, gierzwaluw en diverse vleermuissoorten en vormt de onderbouwing van een aangevraagde gebiedsontheffing. Hiermee kan de renovatie van woningen gecombineerd worden met behoud en versterking van de populaties van deze soorten.  Op de TU Delft hebben studenten met een achtergrond in de stedenbouw, architectuur en landschapsarchitectuur werk gemaakt van het vergroenen van de campus. De tuinen die zijn gecreëerd staan in het thema van de relatie tussen mens en natuur. Een aangepast maaischema maakt deel uit van het beheer van de tuinen zodat de vegetatie kansen biedt voor insecten en andere dieren. Het is heel mooi als de ontwerpers van de toekomst al tijdens hun studie aan de slag gaan met natuurinclusieve maatregelen! NMZH en natuurinclusief bouwen – hoe zat het ook al weer? In het voorjaar van 2019 is de NMZH van start gegaan met het project natuurinclusief bouwen. We doen dit met subsidie van de Provincie Zuid-Holland om op deze manier de populaties van een aantal Zuid-Hollandse icoonsoorten die verbonden zijn aan de bebouwde omgeving te versterken. Voorbeelden van deze soorten zijn de huismus, gierzwaluw, merel en egel. Eerder dit jaar hebben we een meedenkbijeenkomst over natuurinclusief bouwen georganiseerd en een publicatie over natuurinclusief bouwen uitgebracht.  Heb je ideeën over natuurinclusief bouwen in Zuid-Holland, wil je hier zelf mee aan de slag of ken je goede voorbeelden? Laat het ons weten, we horen graag van je! Vriendelijke groeten, Susanne Kuijpers s.kuijpers@milieufederatie.nl