Vogelcursus: Excursie naar Delta Zuid-Holland/ Zeeland
Excursie naar de Zuid-Hollandse/Zeeuwse Delta als onderdeel van de vogelcursus

Verslag 28 januari 2023
Het is zaterdagochtend 28 januari. Aan de vooravond van de herdenking van de Watersnood-ramp, met alle media-aandacht van dien, staat onze excursie naar de Zuid-Hollandse/Zeeuwse Delta gepland.De rozerode ochtendgloed doet een stralende dag vermoeden. Op de carpoolplaats staat Marleen met haar luxe touringcar op ons te wachten.

In de bus worden we verrast door een SO van Margot: de theorie van de cursusavonden over steltlopers, vogeltrek en wintergasten passeert de revue. De ganzen met uitgesproken uiterlijke kenmerken zijn wel te benoemen, maar de differentiatie van taiga-, toendra- en kleine rietgans is problematisch. Ik vraag me af of dat ooit bij mij zal beklijven… Ook lastig: paarse strandloper, verschil winter- en zomerkleed en bij de bonte strandloper, verschil juveniel-adult.

1ste stop: buitenhaven van Stellendam.
Vanaf de dijk, in de luwte en met hun voeten in het water, zijn honderden vogels zichtbaar. Specifieke aandacht voor de brilduiker (engels: golden eye, waardoor de vrouwtjes zonder bril meer recht wordt gedaan). Mannetjes hebben een relatief grote groene kop met de herkenbare bril. De eerste middelste zaagbekken worden hier gespot: ook met een groene kop maar verhoudingsgewijs kleiner en met een veel langere en dunnere spitse snavel. Grote groepen brandganzen ook en diverse en talrijke steltlopers.

Aan de Noordzee-zijde van de Brouwersdam zien we soorten die je buitengaats kunt verwachten, waaronder de zwarte zee-eend, roodkeel- en parelduiker, eidereend en, heel bijzonder, de IJseend. Om ze goed te kunnen zien, heb je toch echt een telescoop nodig: zonder die vergroting blijven het slechts stipjes ver op zee. Margot neemt de gelegenheid te baat om het draagcomfort van de telescooprugdrager te promoten: diverse deelnemers mogen dit, om beurten, ervaren…

Om 12.30 uur worden we verwacht in de Heeren-keet voor koffie met gebak. Gelegen aan de Oosterscheldedijk van Schouwen-Duiveland, komt de ziltige zeelucht je tegemoet. Binnen schijn je heerlijk oesters en mosselen te kunnen eten. De bijpassende witte wijnen staan hoog opgestapeld. Ronald behoeft daar geen keus uit te maken, want geen oesters of mosselen, en neemt een Orval-trappistenbiertje: rondbuikig flesje, één van de mooiste bierglazen en dan heb ik het nog niet eens over de smaak…!

Maar goed, terug naar de vogels.Om de hoek liggen de Flaauwers en Wevers Inlaag. Het begrip inlaag behoeft enige uitleg. Ko legt uit: door afkalving bedreigde dijken kregen als extra bescherming er achter een lagere, zogenaamde inlaagdijk. Niet geschikt voor landbouw en door omhoogkomend kwelwater, ontstonden binnendijkse waterpartijen. Wel weer uitermate geschikt als vogelrustplaatsen. Vanaf de inlaagdijk heb je een prachtig uitzicht op de daar aanwezige vogels. In V-formatie overvliegende rotganzen completeren het plaatje.

Een mooi overzicht van dit typerende Zeeuws landschap, krijg je vanaf de Plompe Toren aan de Koudekerksche Inlaag. Op de grond horen we een gillend speenvarken: blijkt een waterral te zijn. En er komt een houtsnip langs vliegen.

Op de terugweg naar huis doen we de Grevelingen-kant van de Brouwerdam aan, waar een grote groep rotganzen zich ophoudt. Ko ontdekt daartussen een witbuikrotgans (zeldzaam!). Ik doe mijn best, maar krijg ‘m niet in het vizier.
Lex merkt op: “ik heb de hele dag nog geen stormmeeuw gezien…” maar wordt hier op z’n wenken bediend. Op het water dobbert een meeuw ter grootte van een kokmeeuw, maar…geen koptelefoontje en zwarte kraaloogjes, wat hem een vriendelijke uitstraling geeft. Weetje van Ko: een vogel “oogt” agressiever als ‘ie een gele iris heeft (zie bijv. de zilvermeeuw). Nog even over de zonovergoten en spiegelgladde Grevelingen turen en dan weer de bus in.

Onderweg naar huis nog een bruine kiekendief zien zweven, maar de Waarnemingskaart was al zo vol… In totaal hebben we 64 (!) soorten aangevinkt, te veel om in dit korte bestek allemaal te benoemen. Nou zat ook wel alles mee: helder en zonnig weer, 7 graden C., windkracht 1-2, en, niet in de laatste plaats, onder de bezielende leiding van onze docenten. Hulde voor Lex, Ronald, Margot en Ko!

Bewezen werd maar weer dat je het meeste opsteekt, wanneer je met ervaren vogelaars op pad gaat. Nogmaals dank!

Georganiseerd door
VWG

Meer informatie bij
Natuurwerkdag: