Het werkgebied van de VWG

Zoals het een veenweidegebied betaamt bestaat het voor het overgrote deel (ruim 90%) uit grasland. Deels gaat het om ingeklonken bovenland (1 tot 2 m -NAP), deels om droogmakerijen en afgegraven gebied (4 tot 5 m -NAP). Langs de boorden van de Oude Rijn komt klei voor, dat deels is afgegraven ten behoeve van de dakpannenindustrie. Naarmate de afstand tot de Rijn toeneemt, neemt het venige karakter van de grond toe. Het akker-areaal beperkt zich tot een stuk van de Hazerswoudse Droogmakerij. Open water (anders dan sloten) is schaars. De grootste oppervlakte (circa 75 hectare) wordt gevormd door de Wijde Aa, de verbreding van het veenstroompje de Does bij Hoogmade. Nabij Leiderdorp bevindt zich een jachthaven, die bij vorst voor vogels van belang kan zijn. Door de grote diepte (het is een oude oude zandwinning voor de A4) vriest de jachthaven niet snel dicht en blijven soms lang wakken aanwezig.

De vogelplas aan het Spookverlaat

Langs de ruilverkavelingsweg het Spookverlaat liggen een paar kleine plasjes die ondanks hun geringe omvang leuke aantallen watervogels kunnen herbergen. Voor het overige bevat het gebied enkele ruilverkavelingsbosjes en een paar percelen met maïs of boom- en sierteelt. Ten slotte bevinden zich kleine delen van de bebouwde kom van Leiderdorp, Woubrugge en Hazerswoude Dorp in de telgebieden. Een interessant kenmerk van de Rijnstreek Noord is dat hier een groot aaneengesloten gebied van 2100 hectare ligt dat niet doorsneden wordt door autowegen. Een zeldzaam fenomeen in de drukke randstad! Door een aantal fietspaden is het gebied voor de vogeltellers en andere recreanten overigens wel ontsloten. In dit deel van de Rijnstreek Noord ligt onder meer de voor wintergasten belangrijke Lagenwaardse Polder. In de Rijnstreek Zuid is met name het weidevogelreservaat De Wilck van belang. Dit 127 hectare grote Staatsbosbeheer-reservaat heeft met zijn hogere waterpeil in de winter een grote aantrekkingskracht op vogels.